W dniach 8-11 maja br. miały miejsce uroczystości obchodów 50-lecia istnienia Stowarzyszenia Absolwentów Wydziałów Medycznych UJ (dawniej Stowarzyszenia Wychowanków Akademii Medycznej). Program obchodów:

  • 8 maja
    • w Domu Towarzystwa Lekarskiego Krakowskiego odbyła się uroczysta sesja z trzema referatami:
      Dr D. Schmidt-Pospuła, dr J. Jankowski - Działalność SAWM UJ
      Prof. I .Gościński, de A. Wiernikowski - TLK partner strategiczny SAWM UJ
      Prof. Z. Gajda - Polska przeszłość medyczna w działaniu SAWM UJ
      W trakcie uroczystości Prezes SAWM UJ uhonorował medal Józefa Strusia (wyk. art. rzeźb. M. Kot) Członkom Komitetu Honorowego
  • 9 maja
    • w Muzeum Wydziału Lekarskiego odbył się wieczór poetycki w udziałem p. prof. Pituch-Noworolskiej oraz dr R. Żaby. Za działalność poetycką zostali uhonorowani medalem M.J. Brodowicza.
  • 10 maja
    • w Muzeum Wydziału Lekarskiego miał miejsce wieczór z udziałem prof. J. Skalskiego i prof. A. Dziatkowiaka. Prof. J. Skalski opowiedział o swoich zbiorach bibliofilskich, natomiast prof. A. Dziatkowiak o swoim pamiętniku. Obaj panowie zostali uhonorowani medalami: pierwszy z nich medalem Jana Robla, drugi medalem Fryderyka Hechla.
  • 11 maja
    • Walne Zebranie Sprawozdawczo-Wyborcze poprzedziła Msza św. w kościele św. Mikołaja. Walne Zebranie wyłoniło nowy Zarząd:
      Prezes - dr hab. Zdzisław Gajda, prof. UJ
      I Z-ca - dr Maria Schmidt-Pospuła
      II Z-ca - dr Adam Wiernikowski
      Sekretarz Naukowy - dr hab. Stanisław Kwiatkowski
      Sekretarz Organizacyjny - dr Marian Zawiliński
      Członkowie- mgr Michalina Borowczyk
      Komisja Rewizyjna
      Przewodniczący - prof. Anna Pituch-Noworolska
      Członkowie - dr Krzysztof Szmigiel i dr Jerzy Jankowski
      Sąd Koleżeński:
      Przewodniczący - dr Tomasz Wiatr
      Członek - dr Marianna Kosakowska

      Wieczorem w  Teatrze Stygmator w Ogrodzie Botanicznym miał miejsce wieczór poetycki, na którym recytowane były wiersze o ulicy Kopernika z wydanej przez SAWM UJ Antologii wierszy o ulicy Kopernika.

W dniu 20 kwietnia 2013r. w Sanktuarium Bożego Miłosierdzia Kraków-Łagiewniki obchodzono 40.rocznicę śmierci Hanny Chrzanowskiej. Koncelebrowanej Mszę Św. w intencji rychłej beatyfikacji Hanny Chrzanowskiej przewodniczył kard. Stanisław Dziwisz. Konferencja nosiła ogólny tytuł " Dziedzictwo Służebnicy Bożej Hanny Chrzanowskiej - 40 lat po śmierci". Prezes SAWM UJ skorzystał z imiennego zaproszenia.

13 maja br. w Dzień Święta Uniwersyteckiego przedstawiciele SAWM UJ wraz z SA UJ i władzami uczelni uczestniczyli w uroczystości złożenia kwiatów na grobach założyciela i odnowicieli Akademii Krakowskiej. Kwiaty złożono na grobach Kazimierza Wielkiego, Królowej Jadwigi, i Władysława Jagiełły.

25 maja br. w Muzeum Marii Konopnickiej w Żarnowcu odbyła się sesja poświecona osobie dra Zygmunta Tokarskiego, społecznika i  pioniera medycyny przemysłowej na Podkarpaciu, połączona z otwarciem wystawy. Zasługuje na najwyższe uznanie przypominanie i utrwalanie pamięci lekarzy pracujących w  ośrodkach pozauniwersyteckich. Stowarzyszenie było reprezentowane przez Prezesa i Zastępcę.

W dniu 21 września 2013r. miało miejsce Walne Zebranie bratniego Stowarzyszenia Absolwentów UJ. Dokonano nowych wyborów. Zarząd ukonstytuował się 8 października br. Prezes SAWM UJ wszedł w skład jako członek Zarządu z intencja zacieśnienia współpracy między obydwoma Stowarzyszeniami.

27-29 września br. obradowała w Krakowie Unia Polskich Pisarzy Lekarzy. Wręczono przy tej okazji w formie nagrody medal Jana z Ludziska. Wspomniano, że inicjatywa wyszła z SAWM UJ.

29 września br. (niedziela) miało miejsce odsłonięcie w Miechowie pomnika Macieja z Miechowa najwybitniejszego przedstawiciela tamtej ziemi, wybitnego profesora Akademii Krakowskiej, jej filara ("columna universitatis")
Uroczystości były znacznie rozbudowane i doskonale przygotowane:
godz. 11.00 Odsłonięcie pomnika Macieja z Miechowa,
godz. 11.00 Msza Św. w Bazylice,
godz. 12.45 Otwarcie wystawy rzeźby sakralnej i rysunku prof. W. Kućmy,
godz. 14.30 Wręczenie statuetek Macieja z Miechowa.

W skład Komitetu Honorowego wszedł Prezes SAWM UJ obok takich znakomitości jak rektor UJ prof. Wojciech Nowak, rektorzy poprzednich kadencji: prof. Karol Musioł, prof. Franciszek Ziejka, prorektor UW prof. Alojzy Nowak i prof. Krzysztof Stopka (UJ) i wiele znakomitości miejscowych ( dr J. Bergander, art. mal. A. Stawiarski) Spoza Komitetem Honorowym w uroczystości wzięli udział przedstawiciele świata nauki i sztuki: prof. Alina Midro z Bielska Białej i prof. J. Jurkiewicz z Warszawy.

Bazylika była wypełniona po brzegi. Pośrodku prezbiterium ok. 60-ciu księży sprawowało uroczystą sumę wraz z nuncjuszem apostolskim. Abp Celestino Miliore, który wygłosił kazanie po polsku i bp Kazimierz Ryczan nie wahali się wziąć udział w takiej uroczystości. W stalach po lewej stronie prezbiterium siedzieli przedstawiciele Zakonu Bożogrobców, który w tym dniu obchodził 850.rocznicę przybycia Bożogrobców do Miechowa. Po prawej stronie goście honorowi. Brakowało na środku bazyliki rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego w todze i gronostajach i dwoma pedlami trzymającymi berła. Uniwersytecie nie będziesz szanowany, jak nie będziesz widziany.

Uroczystości towarzyszyła wystawa dzieł prof. Wincentego Kućmy, twórcy pomnika. Prezes SAWM UJ wręczył reprint dzieła Macieja z Miechowa "Contra saeva pestem regimen" z tłumaczenie na język polski i angielski. Jako gość honorowy odebrał z rąk burmistrza statuetkę Macieja z Miechowa. W imieniu Uniwersytetu Jagiellońskiego podobną statuetkę odebrał … p. Kwestor. W "Gazecie Miechowskiej" nr 9/229 ukazał się artykuł o Macieju z Miechowa i wykaz głównych sponsorów pomnika. Nazwisko Prezesa SAWM UJ znalazło się na pierwszym miejscu.

30 września 2013 uczestniczyliśmy w  Katedrze Anatomii UJ CM w otwarciu wystawy poświęconej prof. Adamowi Bochenkowi.

1 X.2013r Inauguracja roku akademickiego. Stowarzyszenie nie otrzymało zaproszenia, ponieważ administracja nie zauważa jego istnienia. Podobno bp G. Ryś miał doskonale kazania.
W załączeniu refleksje z inauguracji ubiegłorocznej:
Jak zawsze kościół akademicki Św. Anny, ale nowy rektor, nowy proboszcz i nowi studenci.
Czytania z dnia:

Czyt. 1 Hi 1,6-22
"Woły orały, a oślice pasły się tuż obok. Wtem napadli Sabejczycy...
...ja sam uszedłem, by ci o tym donieść".
...Ogień Boży spadł z nieba…
...ja sam uszedłem, by ci o tym donieść".
...Chaldejczycy zstąpili z trzema oddziałami…
...ja sam uszedłem, by ci o tym donieść".
...Powiał szalony wiatr…
...ja sam uszedłem, by ci o tym donieść".
Czy na początek nowego roku akademickiego muszą być te hiobowe wieści? Czy nie można by dobrać do Mszy inauguracyjnej czytań np. z "Księgi Mądrości"?

Czyt. 2 Łk 9,46
"Przyszła im też myśl, kto z nich jest największy?"
No wreszcie! To bardzo uniwersyteckie czytanie i bardzo uniwersytecki problem. To pytanie można słyszeć w każdym zakątku naszych zakładów, laboratoriów i klinik. Niektórzy nawet znają na nie odpowiedź.

24 X 2013r delegacka Stowarzyszenia Absolwentów Wydziałów Medycznych UJ uczestniczyła w uroczystościach z okazji 90-tej rocznicy powstania Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej im. Marii Fihel w Miechowie. Była to okazja do wręczenia pani dyrektor Biblioteki Marii Słuszniak i panu Stanisławowi Piwowarskiemu za niestrudzoną działalność na rzecz kultury ziemi miechowskiej- medalu Macieja z Miechowa wraz z dyplomem. Ponadto jubileusz Powiatowej i Miejskiej Biblioteki Publicznej uczczono przekazaniem medalu Jacka Augustyna Łopackiego, doktora medycyny i teologii, twórcy Miejskiej Biblioteki w Krakowie w 1758r.

20 października przedstawiciele SAWM UJ i SA UJ wzięli udział w Mszy Św. i Jarmarku w Kętach z okazji dnia św. Jana Kantego.
1 listopada z okazji Dnia Zmarłych złożono kwiaty na grobie prof. dra Bronisława Giędosza, rektora AM, założyciela Stowarzyszenia Absolwentów Wydziałów Medycznych ( na ów czas Stowarzyszenia Wychowanków Akademii Medycznej).

6 listopada w rocznicę "Sonderaktion Krakau" delegacjka SAWM UJ złożyła kwiaty i zapaliła znicze na grobach trzech profesorów, którzy zostali aresztowani i wywiezie do obozu .

W dniu 4 listopada br. Stowarzyszenia skierowało pismo do Wydziału Kultury i Dziedzictwa Narodowego UMK o zezwolenie na umieszczenie tablicy na domu przy ul. Sienkiewicza 24, który należał do prof. Kazimierza Kostaneckiego. Proponowana treść napisu:

W dniu 6 listopada 1939r.
Z tego domu wyszedł,
by nigdy już nie powrócić
KAZOMIERZ KOSTANECKI
profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Aresztowany "Sonderaktion Krakau"
zmarł w obozie Sachsenhausen

Występujemy z inicjatywą umieszczenia podobnych napisów na domach profesorów aresztowanych w Sonderaktion Krakau, którzy zmarli w obozie koncentracyjnym. A to:
  • Stanisław Estreicher
  • Stefan Bednarski, lektor UJ,
  • Jerzy Smoleński,
  • Tadeusz Grabowski,
  • Michał Siedlecki,
  • Feliks Rogoziński,
  • Kazimierz Kostanecki,
  • Adam Różański,
  • Ignacy Chrzanowski,
  • Leon Sternbach,
  • Wiktor Ormicki,
  • Joachim Metallmann,
  • Antoni Meyer,
  • Władysław Takliński,
  • Antoni Hoborski.

W październiku br. zwróciliśmy się pisemnie do prezesa Polskiego Towarzystwa Fizjologicznego prof. W. Pawlika wskazując na potrzebę zadbania o grób najwybitniejszego polskiego fizjologa tj. Napoleona Cybulskiego na Cmentarzu Rakowickim, który jest w złym stanie. Ponadto zachęciliśmy do upamiętnienia odpowiednimi tablicami domów:

  1. Ul. Wiślna nr 8 "Dom pod zającem", w którym mieszkał Józef Majer i w którym -wobec braku pomieszczeń uniwersyteckich - urządził pierwszą pracownię fizjologiczną we własnym domu.
  2. Ul. Szczepańska 11, w którym mieszkał prof. Napoleon Cybulski. Sądzimy, że propozycja zostanie życzliwie przyjęta, jakkolwiek dotąd nie mamy odpowiedzi.

Za pośrednictwem ks. A. Szczotki proboszcza w Krzeszowicach, nawiązaliśmy w 2012r kontakt z p. Łukaszem Skalnym, prezesem Zarządy Stowarzyszenia Miłośników Ziemi Krzeszowickiej. Impulsem było spotkanie Krakowskiego Towarzystwa Miłośników Historii Medycyny z referatem dra J. Kulikowskiego pt. Pierwszy publiczny spór między chirurgiem, a internistą, w którym była mowa o Lafontainie, lekarzu zdrojowym z Krzeszowic. Celem było przypomnienie i utrwalenie pamięci lekarzy i wydarzeń związanych z ziemią krzeszowicką. Niestety ta znajomość nie zaowocowała. Ale….
w dniu 30 XI 2013r z okazji kolejnej rocznicy Powstania Listopadowego studenci UJ zrzeszeni w "Bractwie Czapki Studenckiej" odwiedzili wzgórze "Ułańskie Zdrowie" w Krzeszowicach. Krzeszowice były miejscem rekonwalescencji dla uczestników powstania.
Bezpośrednio po tym Prezes SAWM UJ miał przyjemność gościć "Bractwo Czapki Studenckiej" w swej wiejskiej posiadłości. Powstaje śpiewnik pieśni studenckiej. Staroświecka, trącająca myszką pieśń " Pije Kuba do Jakuba…" zyskała uznanie w oczach (uszach) obcokrajowców. Proponuje się układanie nowych zwrotek, odnoszących się do aktualnej rzeczywistości uniwersyteckiej. Jak dotąd powstała tylko jedna:

"Pije rektor do dziekana, dziekan do kwestora,
Bo już dziura jest w budżecie i widać dno wora.
A kto nie wypije…"

W 2013 r. w Towarzystwie Lekarskim Krakowskim odbyło się 8 środowych spotkań we współpracy z SAWM UJ.


Nadal szukamy sponsorów:
  1. Pomnika Macieja z Miechowa, który stoi przed Katedrą Historii Medycyny UJ CM z fundacji n.n. i przy współudziale SAWM UJ. Dzieło art. rzeź. Maślańca, jest wykonane z sztucznego kamienia. Po kilku latach widoczne są uszkodzenia wywołane zmianami atmosferycznymi. Odlanie tego dzieła w brązie zapewniłoby przetrwanie pomnika dla dalszych pokoleń.
  2. Studenci obcokrajowcy odchodzą z naszej Uczelni z dyplomami, ale nie przenoszą wiedzy o Uniwersytecie Jagiellońskim i jego Wydziale Lekarskim, którego są absolwentami, w środowiskach z których pochodzą i do których po latach wracają. Inne uczelnie europejskie dysponują swoją historią w języku angielskim. Byłoby ze wszech miar wskazanym, dla celów promocji naszej Uczelni i jej medycznych tradycji, wydanie książki: Z. Gajda : O Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 2003, oraz tegoż: O ulicy Kopernika w szczególności, a o Wesołej w ogólności. Kraków 2012r. w języku angielskim.
  3. Prezes napisał "Przewodnik po Krakowie dla medyków", w którym zebrał informacje dotyczące przeszłości medycznej naszego miasta, wiążąc je z osobami i miejscami wydarzeń. Świetna lektura na 5 lat pobytu medyków w Krakowie. Szukamy wydawcy.
  4. Krakowskie Towarzystwo Miłośników Historii Medycyny na wiele lat przed wojną przystąpiło do inwentaryzacji i fotografowania zabytkowych epitafiów i tablic pamiątkowych związanych z lekarzami krakowskimi. Prace dobiegają końca. Kto da pieniądze na publikację?
  5. W zbiorach Katedry Historii Medycyny UJ CM znajdują się trzy rozprawy dotyczące przeszłości medycznej Kielc i obszerna praca o medycynie Rzeszowa na przestrzeni wieków. Brak zainteresowania jednego i drugiego środowiska wydaniem tych rozpraw drukiem zuboża polską historiografią medyczną.

Życzenia na przyszłość:
Gdy przyjdą wybory władz uniwersyteckich będą tacy co będą chcieli rektora mądrego jak Salomon, by umiał wiązać koniec z końcem, albo bogatego jak Krezus, by mógł pokrywać niedobory z własnej kiesy, a ja chciałbym we władzach uniwersyteckich widzieć takich jej przedstawicieli, którzy nie wahają się popsuć sobie weekendu, jeśli zajdzie potrzeba reprezentowania go na zewnątrz.
Pamiętam, a udowodnił to film, jak rektor Kazimierz Lepszy w roku 1964 w todze i gronostajach człapał, by otworzyć szkołę 600-lecia w Luborzycy, bo właśnie tam był potrzebny. Kraków, nie jest już miastem królewskim, ale jest nadal miastem uniwersyteckim, o czym należy ustawicznie przypominać jego mieszkańcom.
Raz przedstawiciel władz uniwersyteckich tłumaczył się publicznie ze swej nieobecności na oficjalnych uroczystościach mówiąc: - Przecież się nie podzielę! Wtedy Nestor naszych profesorów szepnął: -To czemu dałeś się wybrać!

Przypomnienie:
Od kilku lat staramy się o upamiętnienie miejsca pochówku Rafała Józefa Czerwiakowskiego (1743 -1816) na Cmentarzu Rakowickim, którego grób został zdewastowany w latach fatalnej gospodarki PRL-owskiej. Uzyskaliśmy propozycję sporządzenia tablicy imitującej tablicę oryginalną. Ten pomysł odrzuciliśmy, bowiem mogło by się okazać, że brzmiałby następująco: " Ten kamień kładzie zrozpaczona wdowa i Stowarzyszenie Absolwentów". Wyjściem byłoby umieszczenie fragmentu elegii na cześć Czerwiakowskiego, jaką napisał Jacek Przybylski bezpośrednio po śmierci Czerwiakowskiego (w załączeniu). W roku sprawozdawczym otrzymaliśmy ostateczna decyzję Zarządu Cmentarza, wstrzymującą jakiekolwiek działanie ze względu na stan muru cmentarnego grożący zawaleniem. Dalsze działanie podejmie Stowarzyszenie po remoncie muru cmentarnego, co uzależnione jest od stanu finansów miasta.


In obitum Excellentis Medici, Raphaelis Czerwiakowski,
Amici mei Intimi - die 5 Julii 1816

Hospes!
Lacrymulis consperge sepulchrum Czerviacovii!

Intimus hic fuerat seu Tibi non fuerat.
Si fuit, ut plangas Temet Medico moriente:

At si non fuerat, plange quod haud fuerit.
Plango ego, nec similem studiis aut arte videbo:

Gutta per attonitas ibit oborta genas!

Mathaeus Dubiecki

In Lapide Sepulchrali Ejusdem Cl. Viri
Hic situs est Raphael, Quo tot Moriente labascunt

Quot valuere pro Sospitis officio!
H.Aeg.P.

Na śmierć znakomitego lekarza Rafała Czerwiakowskiego
Bliskiego mi przyjaciela - 5 lipca 1816

Gościu!
Oblej łzami grób Czerwiakowskiego

Był on, albo nie był, ci najbliższy.
Jeśli był, wobec śmierci lekarza opłakuj samego siebie.

A jeśli nie był, ubolewaj, że nie był.
Ja ubolewam, bo nie zobaczę nikogo podobnego

Wykształcenie i umiejętnościami
Po policzkach rażonych bólem spłynie łza

Mateusz Dubiecki
Na kamieniu nagrobnym tegoż sławnego męża:
Tu spoczywa Rafał, z którego śmiercią upada
Wszystko, co stanowiło jego działalność.
Tłum. M. Kowalska

Jacek Augustyn Łopacki, lekarz i archiprezbiter mariacki, wielki społecznik ufundował w 1758r. bibliotekę dla miasta Krakowa. Miasto dar przyjęło, potem przekazało go do Biblioteki Jagiellońskiej, gdzie jest przechowywana do dziś. Miasto dar przyjęło, ale faktu tego nie uczciło.

Podjęte próby w r. 1979 nazwania imieniem Łopackiego Biblioteki Miejskiej ( na ów czas przy ul. Franciszkańskiej), której dyrektorem był p. Józef Korpała, nie powiodły się. Ponowiono próbę po przeniesieniu biblioteki na ul Rajską. Ówczesny dyrektor p. Jacek Wojciechowski odniósł się nader nieprzychylnie. Po zmianie dyrekcji, którą objął p. Artur Paszko pojawiły się niejakie perspektywy, które znikły po objęciu przez niego stanowiska w Warszawie.

W 2011 r. wystąpiliśmy z inicjatywą nazwania Biblioteki Medycznej UJ CM nazwiskiem Jacka Augusta Łopackiego. Pan Rektor W. Nowak powołał ekspertów w osobie p. prof. Zdzisława Pietrzyka, dyrektora Biblioteki Jagiellońskiej i p. mgr Anny Urygi dyrektora Biblioteki Medycznej UJ CM. Obie osoby wypowiedziały się negatywnie.

Wychodząc z założenia - niech Czytelnik osądzi czy słusznie - że żadne pozytywne wydarzenie nie powinno ulec zapomnieniu, sporządziliśmy medal ku czci Jacka Augustyna Łopackiego i jego fundacji, który z odpowiednim komentarzem przesłaliśmy do głównych bibliotek europejskich w formie daru. Zaproponowaliśmy medal Przewodniczącemu Oddziału Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich w Krakowie panu dr Jerzemu Krawczykowi ( marzec 2010)

Dar nie został przyjęty. Tak zatem Stowarzyszenie jest i będzie wyłącznym dysponentem tego medalu. Po raz pierwszy wręczony został dyrekcji Miejskiej i Publicznej Biblioteki w Miechowie z okazji jubileuszu 90-lecia w dniu 24 października 2013r.

Od kilku lat, tj. od 2005r. Podejmujemy starania o zezwolenie na umieszczenie na domu "Pod gruszką" przy ul. Szczepańskiej nr 1, w którym mieszkał Maciej z Miechowa odpowiedniej tablicy. (w załączeniu), ale do tej pory nie ustalono kto jest właścicielem kamienicy, a to warunek wstępny wszelkiego działania. Ostatnio, dzięki staraniom dr hab. St. Kwiatkowskiego pojawiła się nadzieja. Zobaczymy!


MACIEJ Z MIECHOWA
1457-1523
doktor medycyny
profesor Akademii Krakowskiej
lekarz, historyk, filantrop
autor dzieł:
"Contra sevaw pestem regimem"
"Conservatio sanitatis"
oraz
"Chronica Polonorum"
"Tractatus de duabus Sarmatiis"

Mathias de Miechow
1457-1525
Artium et Medicinae Doctor
Universitatis Cracoviensis Columna,
Pauperum,orphanorum et pupillorum
Patronus et benefactor


Walne Zebranie w maju br. ustaliło składkę członkowska na rok 2014 w wysokości 50 zł/rok.
Uprzejmie proszę o wpłatę na rachunek Stowarzyszenia.

Nazwa : Stowarzyszenie Absolwentów Wydziałów Medycznych UJ
31-034 Kraków, Kopernika 7
Nr konta : 66 1020 2892 0000 5202 0115 3857.



Kontakt:

Stowarzyszenie Absolwentów
Wydziałów Medycznych UJ


31-034 Kraków,
ul. Kopernika 7
Tel. 12 422 21 16
sawmuj@cm-uj.krakow.pl

nr konta
66 1020 2892 0000 5202 0115 3857